Onzekerheid heeft zijn weerslag op mensen

Juist dat vertrouwen bij mensen wordt in tijden van crisis aan het wankelen gebracht. Neem nu deze coronatijd. Niets is meer zeker, mensen hebben meer zorgen, angsten en onzekerheden waarvan we nog lang de gevolgen en impact zullen merken. Wat gister nog zeker was, is dat vandaag niet meer, om morgen nog onzekerder te zijn.

Logisch dat dit alles zijn weerslag heeft op mensen, ook als het gaat om hun duurzame inzetbaarheid op werk. Sommigen twijfelen of ze wel gezond genoeg zijn om te werken, anderen twijfelen of het wel veilig genoeg is. Iemand anders wil nu vaker bij zijn zieke partner zijn en een volgende medewerker heeft slapeloze nachten door de stress. Stuk voor stuk zaken die kunnen leiden tot frequenter of langduriger verzuim of tot langere hersteltijd.

Dit alles roept om goed leiderschap. Leiderschap om al die mensen die nu op afstand van elkaar werken blij, gemotiveerd, duurzaam inzetbaar en weerbaar te houden. Een vorm van leidinggeven die gevoelens van angst en onzekerheid bespreekbaar maakt. En die samen naar oplossingen zoeken mogelijk maakt. Ook al zie je elkaar veel minder omdat je bijvoorbeeld niet meer op locatie samenwerkt. Maar hoe doe je dat nu precies?

Mensgericht in crisistijd? Meer veerkracht en winst

Als we terugkijken in de geschiedenis, dan zien we dat er zeker leiders zijn die hun team weten te motiveren in crisistijden. Great Place to Work deed onderzoek naar leiderschap tijdens de laatste recessie in 2007-2009 en wat bleek? Organisaties die zorgden voor consistent positieve ervaringen met leiderschap voor alle medewerkers lieten alsnog goede resultaten zien. Waar anderen forse omzetverliezen lieten zien, boekten zij zelfs een omzetgroei van 14,4%. Conclusie hieruit? Mensgerichte organisaties blijken in crisistijd veerkrachtiger en uiteindelijk winstgevender. 

Onderzoek Great Place to Work - Lessen van de leiders van o.a. TomTom, USG People en Corendon

Basisvaardigheden voor goed leiderschap in crisistijd

Wat bleek nu precies de basis voor dat goede leiderschap en wat kun je hier als leidinggevende van leren? Allereerst dat deze mensgerichte organisaties leiders hadden die in staat waren om het eerder genoemde gevoel van vertrouwen te blijven behouden. Leiders die met begrip reageerden op de gevoelens van onzekerheid en angst bij hun medewerkers. Hun focus op empathie en gelijkheid bleken daarbij van essentieel belang. Daarnaast bleken de leiders van succesvolle organisaties in crisistijd gemeen te hebben dat ze zichtbaar waren, een visie hadden en zorgden voor structuur. Al deze eigenschappen vormen het geheel aan basisvaardigheden voor goed leiderschap in crisistijd:

  • Gericht op vertrouwen
  • Focus op empathie
  • Blik op gelijkheid
  • Zichtbaar zijn
  • Zorgen voor structuur
  • Een visie hebben

Vertrouwen? Zet je mensen op de agenda

Maar waar begint dat gevoel van vertrouwen nu feitelijk mee? Om heel simpel te zijn; bij je mensen. Als je dus echt een goede leider wil zijn, in goede én slechte tijden, dan is het dus zaak om jouw medewerkers boven aan je agenda te zetten. Dat klinkt als een open deur, maar de praktijk laat zien dat dit nog lang niet overal gebeurt.

En dat is jammer, want daar motiveer je je team niet bepaald mee. Geef mensen het vertrouwen dat zij goed zijn in hun werk en laat hen ervaren dat ze op jou kunnen rekenen als leidinggevende. Daarmee laat je zien dat je voor het grotere geheel werkt, en niet alleen voor jezelf.

En na de crisis? Nog steeds menselijkheid

Crisis of niet, een mensgerichte focus is altijd goed bij leiderschap. Dat vergroot het gevoel van vertrouwen in het bedrijf en de collega's, wat weer bijdraagt aan een open, gezonde en positieve sfeer.

Om een voorbeeld te geven: een werknemer die een dierbare verliest, is zo verdrietig dat hij even niet in staat is om te werken. Hij twijfelt wel, maar meldt zich toch ziek omdat hij geen andere mogelijkheid kent. Vervolgens sluit hij zich thuis in zijn eentje op. Pas als hij na een goede week weer op het werk komt, zie je als leidinggevende hoe slecht hij er uitziet en hoor je de echte reden van zijn ziekmelding. Een gemiste kans. Want had je dit wél geweten, dan had je rouwbegeleiding voor hem kunnen regelen en had hij nu beter in zijn vel gezeten.

Nu aan de slag met het leiderschap van morgen?

Tips

Wil je vandaag aan de slag met jouw leiderschap voor morgen? Begin dan met het denken vanuit de beleving van jouw mensen:

  • Waar zitten ze mee?
  • Wat is hun persoonlijke situatie?
  • Wat speelt er bij hen thuis?

Hoe meer jij als leidinggevende weet over iemand, hoe beter jij kunt meedenken en inspelen op de persoonlijke situatie. Hierdoor voelen medewerkers zich begrepen en gewaardeerd en zoeken ze eerder een oplossing in plaats van zich ziek te melden. Zo vergroot je niet alleen hun motivatie, plezier en gezondheid, maar ook hun mentale weerbaarheid en duurzame inzetbaarheid.

Dus laat zien dat het om je werknemers gaat, luister naar ze en interesseer je voor ze. Ga het gesprek aan. En dit keer niet via Zoom, maar gewoon face tot face, bijvoorbeeld tijdens een wandeling in de frisse buitenlucht.